Салауатты өмір салты

Мықты денсаулық үшін қарапайым әдеттер

Салауатты өмір салты — денсаулықты сақтауға, аурулардың алдын алуға және организмді нығайтуға бағытталған пайдалы әдеттер кешені. Күнделікті өміріңіздің бір бөлігіне айналатын шағын өзгерістерден бастауға болады.

Негізгі қағидалар

Жақсы сезімнің негізі бес базалық ережеге сүйенеді, оларды әркім сақтай алады.

Дұрыс тамақтану

Көкөніс, жеміс және ақуызға бай теңгерімді рацион. Тұз, қант және қаныққан майларды шектеу.

Дене белсенділігі

Күніне кемінде 30 минут қалыпты жүктеме: жаяу серуендеу, таңғы гимнастика, жүзу немесе лифттен бас тарту.

Толыққанды ұйқы

Тәулігіне 7–8 сағат ұйқы. Бір уақытта жатып, бір уақытта тұруға тырысыңыз.

Тәуелділіктерден бас тарту

Темекі шегуден, оның ішінде электрондық сигареттерден, және алкогольді асыра пайдаланудан бас тарту — жүрек пен өкпе денсаулығына басты қадам.

Уақтылы тексерулер

Ештеңе мазаламаса да, скринингтер мен диспансеризациядан үнемі өтіп тұрыңыз.

Салауатты тағам тақтасы ережесі

Теңгерімді тамақтануға арналған қарапайым бағдар:

  • Тақтаның 50% — көкөніс пен көкшөп: талшық пен витамин көзі
  • Тақтаның 25% — күрделі көмірсулар: қара бидай наны, жармалар, қатты сортты макарон
  • Тақтаның 25% — ақуыздар: майы аз ет, балық, жұмыртқа, бұршақ тұқымдастар, сүзбе
  • Күніне кемінде 400 грамм жаңа көкөніс пен жеміс
  • Күніне 1,5–2 литр таза су

Стрессті басқару

Созылмалы стресс иммунитетті әлсіретіп, жүрек-қан тамырлары ауруларының қаупін арттырады.

  • Ой және дене жүктемелерін кезектестіріңіз
  • Ұйқы алдында жағымсыз жаңалықтар мен гаджеттерді шектеңіз
  • Хоббиге, жақындармен қарым-қатынасқа және таза ауада серуендеуге уақыт бөліңіз
  • Қажет болса, психологиялық қолдауға жүгініңіз

Аурулардың алдын алу

Ауыр созылмалы аурулардың дамуын болдырмауға көмектесетін сақтық шаралары.

Жүрек-қан тамырлары жүйесі

Артериялық қысымды (қалыпты — 120/80 мм сын. бағ. жоғары емес), холестерин деңгейін бақылап, тұзды тәулігіне 5 грамға дейін шектеңіз.

2 типті қант диабеті

Қалыпты дене салмағын ұстап, тәтті сусындар мен фастфудты шектеп, қандағы глюкоза деңгейін үнемі тексеріңіз.

Онкологиялық аурулар

Темекі шегуден бас тартыңыз, теріні артық ультракүлгін сәулесінен қорғаңыз және жасыңызға сай мемлекеттік скринингтерден өтіңіз.

Денсаулық туралы жиі қойылатын сұрақтар

Ештеңе мазаламаса, скринингтен неге өту керек?

Көптеген қауіпті аурулар ерте кезеңде белгісіз өтеді. Скрининг ауруды алғашқы белгілері пайда болғанға дейін анықтауға мүмкіндік береді, сол кезде емдеу тиімдірек болады.

Спортпен қауіпсіз бастау үшін не істеу керек?

Біртіндеп бастаңыз: күніне 20–30 минут қалыпты қарқынмен жаяу серуендеңіз. Қарқынды жаттығулар алдында дәрігермен кеңесіңіз.

Электрондық сигареттер мен вейптер зиянды ма?

Иә. Олардың аэрозольдері өкпені зақымдайтын улы заттар мен ауыр металдарды қамтиды және никотинге тәуелділікті сақтайды. Бұл кәдімгі сигареттерге қауіпсіз балама емес.